Auteur: bert

De halfbakken Brandpunt uitzending afgelopen week over de afstandsmoeders stond bol van het spoorloze sentiment, die een beetje verholen de feiten naar een minder donker kamertje probeerden te schuiven. De omgang met de tienermoeders die volkomen uitgebuit werden, gemanipuleerd, had allemaal met de tijdsgeest te maken, volgens de oud overste, is werkelijk beschamend. Er waren tijden dat mensen gevierendeeld werden op marktpleinen en voor de Christelijke Staat werden onthoofd, verbrand. Er waren tijden, niet eens zo heel lang geleden, dat mensen massaal in treinen werden geduwd zodat zij zich honderden kilometers verderop konden douchen. Allemaal tijdsgeest, moreel te verklaren en nu lekker slapen zuster, praat niet teveel voor de Brandpunt camera’s die het lef hebben om op het einde van de uitzending het Fiom nummer te tonen, mocht u uw verhaal willen doen. Ja, de Fiom doofpot doet u vooral daar uw verhaal, die duwen het lekker terug in de doofpot. (Zie onder).

Gevallen meisjes

In Hooghees, doorgangshuis voor ongehuwde moeders te Heerlen werden tussen 1948-1968 betreffende ‘gevallen meisjes ofwel ongehuwde moeders’, ruim 960 baby’s gescheiden van hun gevallen moeder. Het aantal ligt waarschijnlijk hoger omdat zwangere tienermeisjes toenamen naarmate de jaren en de rock and roll zijn intrede deed. Uit het prachtige boekwerk 100 jaar Moederschapzorg in Limburg staan enkele opmerkelijke citaten. Voor de actualiteit betreffende kinderen met het down-syndroom.

Moeder-overste (1963-1964) Leontine herrinert zich: de meisjes van het doorgangshuis zaten alsmaar te breien maar de kleertjes waren niet voor voor hun eigen baby, ze deden immers afstand. De kleertjes gingen naar ‘t Zonnehuis’ in Heerlen, het tehuis voor gehandicapte kinderen van ongehuwde moeders, omdat zij niet geadopteerd zouden worden. Einde citaat.

Ook een citaat uit een gedenkschrift uit die tijd: ‘in het verleden waren er veel ongehuwde moeders die nooit konden beslissen. Ze konden of wilden het kind niet meenemen, maar er ook geen afstand van doen. Het kind bleef dan maar eindeloos in de inrichting. Einde citaat.

Wie waren betrokken bij deze doofpot?

Het F.I.O.M.

Raad voor kinderbescherming

kindertehuizen

reclassering

kinderpolitie

sociale werksters

rectoren van tehuizen

Nog in 1974 werd in een KRO programma geconstateerd dat de ongehuwde moeder niet werd geaccepteerd. Laat staan de eerste weken van de hulpeloze baby’s die meer als objecten dan als mensjes werden gezien. Achtergelaten in een donkere kamer gaan de gordijntjes dicht. De baby’s zien er slecht uit en reageren nergens op. De kleintjes komen nooit buiten. Een naam mochten de ongehuwde moeders de baby’s niet geven wanneer die afstand wilde doen, ook niet vasthouden! De naam werd door moeder overste gegeven. Er waren veel Liesbethjes en Bernardjes bij; onze prins was alom aanwezig.

Het begin van Jeroen brouwers ‘Het Hout’ is hilarisch, de franciscaan wordt van binnen uit ontleed, hij wordt eerst binnenste buiten gekeerd, wat hij draagt onder zijn jeukende pij draagt is een raadsel, lange onderbroeken of lompe hemden er wordt een personage neergezet dat onbekend is, anoniem opereert, en verder er niet toe doet zolang de buitenwereld maar in dit personage blijft geloven. Het grote mysterie drie knopen franciscaan, een dekmantel voor onfrisse zaken. Treed in een orde / congregatie niet met een handtekening voorzien cryptische ondertekenaars, deze broeders onder elkaar, charitatieve monsters met de meest waanzinnige namen…broeder Thaddeus, broeder Joh Vianney, Otto, Evergislus, broeder Pius Frankenstein, die kon niet ontbreken in het illustere rijtje bruinspoken.

Het doet me denken aan de speech die wij bij het 450 bestaan bisdom Roermond voor de St Christoffel kerk uitspraken:

Epistel van de Ontmaagde paria’s van de kerk!

Declamatie MeaCulpa tijdens protest bijeenkomst Roermond. 

Een warme dag, veel licht, een hartstochtelijke zon. Dit licht is speciaal georganiseerd door een onafhankelijke ‘Licht feest’ commissie, die warmpjes de geschiedenis van 450 jaar bisdom Roermond, op zichzelf laat schijnen. Wij zijn hier als vertegenwoordigers van de schaduw. Wij schrijven de geschiedenis mee, zodat u hem niet vergeet en niemand van u nog kan zeggen ‘wir haben es nicht gewusst’! Wij schaduwen het licht, zonder ons geen licht en geen echt onderzoek. We zijn hier om de zwijgcultuur te doorbreken. We zijn geen studie-object. We zijn geen wetenschappelijk experiment voor welke commissie dan ook. Onderzoek de daders! Wie zijn deze daders? Wat is hun DNA, het DNA van hun geloof? Wat zijn zijn sporen, zijn roots, zijn profiel? Door wie of wat werden zij gedreven, beschermd. Waarom kwamen erzoveel op dezelfde plek samen, werkten in dezelfde soort instellingen, hadden het zelfde geloof en wie gelooft ons, zonder feiten nu, zonder bewijs? Wat is ons bewijs? Ons bewijs zijn we zelf, zijn onze verhalen, onze herinneringen. Herinneringen kunnen nergens vastgespijkerd worden… evenmin kunnen ze met realiteitszin worden aangescherpt. Er is maar een feit en dat is de onmeetbare pijn die eenzaamheid heet. De eenzaamheid die ieder van ons heeft getroffen. Daarom licht op de overlevers. We zijn niet langer de ontmaagde paria’s van deze kerk. Licht op u, op jullie, licht op jullie ziel!

Er zijn mensen die zich hebben afgemeld omdat ze in het buitenland wonen of dat de confrontatie hun nog altijd te zwaar valt. Zij zijn nietemin bij ons vandaag onder al diegene die wel de moed hebben gevat om hier te zijn…. Ook vergeten wij twee mensen niet die deel uitmaken van onze geschiedenis met de kerk. Jacques Peussens, verkracht door broeder Servatius op internaat St. Maria ter Engelen te Bleijerheide, Jacques pleegde zelfmoord op zijn 29 ste. Jacques Peussens we zullen hem niet vergeten. En Cor Claessen, ook een ‘engelen jongen’ kreeg een eikenhoutenblok van broeder L naar zijn hoofd geslingerd en was daarna niet meer de oude. Na veel therapien in de Pepijnkliniek te Echt pleegde hij ook zelfmoord.

Gisteren was ik te Antwerpen bij de presentie boek ‘Het Hout’ van Jeroen Brouwers. Uiteraard kwam ik laat thuis met exemplaar boek, veel mooie gesprekken, lachende vrouwen die met humor en ernst commentaar leverden op de voordracht die nauwelijks te verstaan was met een stem die steeds zachter ging praten. In Belgie raakt niemand snel geïrriteerd of begint op hoge pootjes je de les te lezen. Ik vond het jammer om naar huis te gaan, zo’n vervelend gevoel dat me al langer parten speelt. Hoe dan ook ik kwam thuis met een bon, die zag ik pas wapperen toen ik Antwerpen verlaten had. De parkeerbon bleef netjes onder de ruitenwisser fladderen tot ik mijn bestemming ’thuis’ bereikt had….30 euro da’s toch andere koek dan in Nederland waar iedereen zich blauw betaald (plus administratie kosten) de Hollandse kassa moet rinkelen (Duitsland 10 euro!!!).

Laat, het was laat maar ben toch begonnen in het boek en kwam na een jeukende sfeerschets over franciscaanse pijen al snel bij overste Mansuetis, wij zullen hem dan ook komende dagen in het zonnetje zetten. Ook u kunt uw herinneringen aan Mansuetis opsturen, ook diegene die zo’n jeukende franciscaanse pij heeft gedragen…schroom niet, schrijf het van u af.

Zeker een van de slachtoffers van de MH17-vliegramp heeft de tijd gehad om een zuurstofkapje op te zetten.